به گزارش محک، در شرایطی که تنها چند هفته تا شروع سال نو باقی مانده، نگرانی‌ها پیرامون عدم پرداخت کامل یا تأخیر در واریز عیدی کارگران، به ویژه در کارگاه‌های کوچک، به یک مشکل جدی تبدیل شده است. این مزایای قانونی که باید نقش کلیدی در تأمین هزینه‌های شب عید و بهبود معیشت خانوارها ایفا کند، برای بسیاری از کارگران به یک وعده عملی‌نشده یا پرداخت تدریجی تبدیل گردیده است.

عیدی کارگران؛ آرزویی برای پایان سال

عیدی پایان سال نه تنها یک پاداش ساده، بلکه بخشی از نیازهای اساسی خانواده‌ها برای مقابله با افزایش هزینه‌های پایان سال، خرید مایحتاج ضروری و استقبال از نوروز به شمار می‌رود. برای کارگری که پیش از این نیز از مزایای کامل شغلی بی‌بهره بوده یا تنها حقوق پایه دریافت می‌کند، عیدی کارگران می‌تواند بخش مهمی از فشارهای معیشتی را کاهش دهد. با این حال، مشاهدات میدانی حکایت از آن دارد که این انتظار حیاتی، در بسیاری از واحدها نادیده انگاشته می‌شود.

گزارش‌ها نشان می‌دهد که بخشی از کارگاه‌های کوچک یا واحدهای خدماتی، یا اصلاً عیدی کارگران را پرداخت نمی‌کنند، یا پرداخت آن را به سال آینده موکول می‌کنند، یا آن را در قالب پرداخت‌های خرد و چندمرحله‌ای در طول سال تسویه می‌نمایند که این امر، تأثیرگذاری آن را در زمان نیاز به شدت کاهش می‌دهد.

عرف بازار کار در برابر خلأ قانونی عیدی کارگران

در مورد زمان دقیق واریز عیدی کارگران، هرچند قانون کار مقرره خاصی برای کارگران مشمول تأمین اجتماعی در خصوص زمان دقیق واریز تعیین نکرده و این مسئله در اختیار کارفرمایان قرار دارد، اما یک عرف تثبیت‌شده در بازار کار وجود دارد.

بر اساس رویه معمول، زمان واریز عیدی کارگران باید در ماه اسفند و در بهترین حالت، حداکثر تا پایان بهمن ماه انجام شود تا کارگر فرصت کافی برای استفاده از این مبلغ در تدارکات نوروزی داشته باشد. عدم پایبندی به این عرف، فشار روانی و مالی مضاعفی را بر دوش قشر آسیب‌پذیر کارگری تحمیل می‌کند.

این تأخیرها و پرداخت‌های ناقص، در تضاد کامل با هدف قانون‌گذاری برای حمایت از کارگر در برابر نوسانات اقتصادی است و نشان‌دهنده ضعف نظارتی در اجرای دقیق مزایای شغلی در بخش‌هایی از اقتصاد می‌باشد. فعالان کارگری خواستار آن هستند که با نزدیک شدن به سال جدید، بازرسی‌ها تشدید شود تا اطمینان حاصل گردد که کارگران، حداقل با دریافت عیدی قانونی خود، بتوانند با دغدغه کمتری به استقبال سال نو بروند.

منبع: تسنیم